Tραγωδία για τον κόσμο

Η χρηματιστηριακή αγορά πήρε φωτιά το 2020, με τον Dow Jones να ολοκληρώνει το έτος έχοντας υπερβεί τις 30.000 μονάδες. Στο μεταξύ, 30.000 άνθρωποι στις ΗΠΑ έχασαν τη ζωή τους από κορονοϊό τις τελευταίες δύο εβδομάδες.

Οι μετοχές μικρότερων εισηγμένων επιχειρήσεων ακολουθούν τελευταία τα blue chips, με τον δείκτη Russell 2000 να έχει αυξηθεί σχεδόν 17% μέχρι στιγμής φέτος. Στο μεταξύ, ο αριθμός των μικρών επιχειρήσεων που δραστηριοποιούνται στις ΗΠΑ έχει συρρικνωθεί κατά 25%, σύμφωνα με έναν δείκτη του Χάρβαρντ.

Ο πλούτος του CEO της Tesla, Elon Musk, αυξήθηκε κατά περίπου $140 δισ. φέτος χάρη στο χρηματιστήριο, ενώ ένα συνολικό ποσό $100 δισ. προστέθηκε στις περιουσίες του Jeff Bezos της Amazon.com και του Mark Zuckerberg της Facebook. Στο μεταξύ, ο εκτιμώμενος αριθμός Αμερικανών ενηλίκων που υποσιτίζονται έχει αυξηθεί σε περίπου 27 εκατομμύρια.

“Η χρηματιστηριακή αγορά δεν είναι η οικονομία”, είναι το ποιηματάκι που λένε συνήθως στη Wall Street όταν θέλουν να εξηγήσουν μερικές προφανείς ανισότητες. Ποτέ πριν το αξίωμα αυτό δεν ήταν πιο επίκαιρο, από ό,τι το 2020, εν μέσω της ανησυχητικής αντίθεσης ανάμεσα στην ακραία ευημερία και την ακραία φτώχεια.

Καθώς τα θύματα του ιού άρχισαν να γίνονται χιλιάδες, και στη συνέχεια δεκάδες χιλιάδες και έπειτα εκατοντάδες χιλιάδες, η πολιτική των ΗΠΑ γινόταν ολοένα και πιο διαφοροποιημένη. Το καλοκαίρι, οι πόλεις πλήττονταν από διαδηλώσεις ως απάντηση στην αστυνομική βία. Από την ημέρα των εκλογών, ο απερχόμενος πρόεδρος των ΗΠΑ μαινόταν καθημερινά, αποκαλώντας την αμερικανική δημοκρατία, χωρίς αποδείξεις, ένα νοθευμένο και διεφθαρμένο παιχνίδι.

Αγνόησαν το χάος

Και το κλίμα στη Wall Street; Κατά κάποιον τρόπο, το θέμα της χρονιάς ήταν “αγνοήστε το χάος και τα δεινά αυτής της δυστοπίας και παρακάμψτε τα όλα προς ένα ουτοπικό μέλλον”.

Υπήρχαν μερικοί καλοί λόγοι για να το κάνει κανείς. Για όσους από εμάς ήμασταν αρκετά τυχεροί να έχουμε ακόμη τη δουλειά μας το 2020, πολλά καταστήματα παρέμεναν κλειστά, ενώ οι αποταμιεύσεις διογκώθηκαν. Πολλά από αυτά τα διαθέσιμα μετρητά πιθανότατα διοχετεύτηκαν στο χρηματιστήριο, είτε μέσω των traders της Robinhood που κυνήγησαν μετοχές αξίας είτε μέσω πιο συντηρητικών επενδυτών που αναζητούσαν διαφοροποίηση. Οι επενδυτές έβαλαν $29,4 δισ. σε μετοχικά funds των ΗΠΑ την εβδομάδα έως τις 15 Δεκεμβρίου, στην πέμπτη μεγαλύτερη εβδομαδιαία εισροή που έχει καταγραφεί, σύμφωνα με την EPFR Global. Τα ETFs που παρακολουθούν τις μετοχές προσέλκυσαν $46 δισ. τον Δεκέμβριο, αφού υποδέχτηκαν $81 δισ. τον προηγούμενο μήνα. Οι υπόλοιπες αποταμιεύσεις, θεωρητικά, θα επιστρέψουν στην οικονομία με ορμή μέσω των καταναλωτικών δαπανών όταν υποχωρήσει η απειλή του ιού.

Τα γεγονότα της χρονιάς επισημαίνουν τη φοβερή δύναμη –και τους θλιβερούς περιορισμούς– της νομισματικής πολιτικής της κεντρικής τράπεζας. Οι προσπάθειες της Fed να διατηρήσει τα επιτόκια όσο το δυνατόν χαμηλότερα για την τόνωση της οικονομίας, περιόρισαν τις διαθέσιμες αποδόσεις στις αγορές σταθερού εισοδήματος, ωθώντας τους επενδυτές στις μετοχές. Στην ουσία, η κεντρική τράπεζα ενθάρρυνε την ανάληψη κινδύνων σε μια εποχή που η αποστροφή προς τον κίνδυνο συνιστάται –όχι, απαιτείται– ακόμη και σε καθημερινές δραστηριότητες όπως το να βγει κανείς απλά για φαγητό. Ο πρόεδρος της Fed, Jerome Powell, κατέστησε σαφές στις 16 Δεκεμβρίου ότι δεν πιστεύει ότι η τάση της αγοράς προς τον κίνδυνο έχει γίνει αρκετά ακραία ώστε να προκαλεί ανησυχία για μια ανώμαλη οικονομική προσγείωση.

Η διατήρηση ενός ζεστού περιβάλλοντος στις κεφαλαιαγορές βοηθά στο να κρατηθούν οι επιχειρήσεις ζωντανές, και αυτό λογικά θα συμβάλει στην αποκατάσταση των χαμένων θέσεων εργασίας του 2020 –περίπου 10 εκατομμύρια– όταν υποχωρήσει η πανδημία. Έτσι, ένας τρόπος για να εξηγηθεί η συμπεριφορά των επενδυτών είναι ότι κοιτούσαν πέρα από μια κρίση που η Fed θεωρούσε προσωρινή.

Όμως, το χρηματιστήριο είναι ένα σκληρό και υπολογιστικό θηρίο και το να βοηθήσει τον κόσμο να επιστρέψει στην αγορά εργασίας δεν είναι ψηλά στις προτεραιότητές του. Οι επενδυτές φάνηκε επίσης να στοιχηματίζουν σε μια μόνιμη αλλαγή στη δομή της εργασίας και της οικονομίας.

Προς ένα νέο μοντέλο

Η αγορά πάντα ενθάρρυνε τις εταιρείες που είναι σε θέση να μειώσουν το κόστος εργασίας, αλλά το φαινόμενο πήρε μεγάλες διαστάσεις κατά την πανδημική χρονιά. “Θα συνοψίσω το 2020 ως μια bear market για τον άνθρωπο”, δήλωσε στο Bloomberg ο Vincent Deluard της StoneX Group. “Όπως πολλά άλλα πράγματα, ο COVID απλώς επιταχύνει τον κοινωνικό μετασχηματισμό, τη συγκέντρωση του πλούτου σε λίγα χέρια, τις τεράστιες ανισότητες, τα προβλήματα ανταγωνισμού και όλα αυτά”.

Μια ανάλυση από την Deluard τότε έδειξε ότι οι μετοχές εταιρειών που βασίζονται λιγότερο στους υπαλλήλους τους υπεραπέδωσαν έναντι αυτών των εταιρειών εντάσεων εργασίας. Είναι μια τάση που διακρίνει εύκολα κανείς εάν δει τους νικητές και τους ηττημένους του 2020. Το “κακό παιδί” που πρωταγωνίστησε φέτος στην αγορά ήταν η Tesla του Musk, η μετοχή της οποίας αυξήθηκε σχεδόν 700% για να εκτοξεύσει τον λόγο τιμή μετοχής προς πωλήσεις στο 22, από 3 προηγουμένως. Είναι μια αποτίμηση που ηχεί σαν “φούσκα” στα αυτιά πολλών, αλλά είναι πολύ πιο λογική για όσους οραματίζονται ένα μέλλον στο οποίο η Tesla θα είναι η πρώτη που θα αποκτήσει ένα παγκόσμιο στόλο ρομπο-ταξί.

Το μέλλον δεν έχει να κάνει μόνο με ρομπότ: Εξάλλου, η δεύτερη μετοχή με την καλύτερη απόδοση στο S&P 500 φέτος ήταν η Etsy, το οποίο θα μπορούσε να είναι ένα ωραίο σημάδι για τις ορδές των βιοτεχνών, των πλεκτών, των αγγειοπλαστών και των ζωγράφων που πωλούν τα προϊόντα τους στην ιστοσελίδα. Ωστόσο, το πλέξιμο στο σπίτι είναι ένας δύσκολος τρόπος να πληρώσεις την ασφάλισή σου.

ΔΙΑΒΑΣΤΕ ΕΠΙΣΗΣ...

Η ιστοσελίδα μας χρησιμοποιεί cookies για την καλύτερη περιήγηση σας. Εάν συνεχίσετε να χρησιμοποιείτε αυτήν τη σελίδα αποδέχεστε τα Cookies. Αποδοχή Περισσότερα