Πολωνία: Η Γερουσία ενέκρινε δύο αμφιλεγόμενες μεταρρυθμίσεις του δικαστικού συστήματος

Το πρώτο νομοσχέδιο αφορά το καθεστώς του Εθνικού Συμβουλίου Δικαστών: ορίζει ότι θα είναι πλέον το κοινοβούλιο, στο οποίο το συντηρητικό κόμμα του Νόμου και της Δικαιοσύνης (PiS) έχει την πλειοψηφία των εδρών, αυτό που θα επιλέγει τα μέλη του. Το δεύτερο νομοσχέδιο τροποποιεί το καθεστώς των απλών δικαστηρίων, οι πρόεδροι των οποίων θα διορίζονται στο εξής από το υπουργείο Δικαιοσύνης.

Οι γερουσιαστές δεν έκαναν καμιά τροποποίηση των δύο κειμένων, που είχαν ήδη εγκριθεί από τη Βουλή την Τετάρτη· πλέον απομένει μόνο η προεδρική υπογραφή για να τεθούν σε ισχύ.

Η επικύρωση των δύο νομοσχεδίων από τον πρόεδρο Αντρέι Ντούντα, προσκείμενο στο PiS, το οποίο διαθέτει την πλειοψηφία και στα δύο σώματα του πολωνικού κοινοβουλίου, θεωρείται σχεδόν βέβαιη.

Αλλά η αντιπολίτευση πνέει τα μένεα εναντίον των δύο νομοσχεδίων. Για τον γερουσιαστή της αντιπολίτευσης Μπόγκνταν Μπορουσέβιτς, στέλεχος του κεντρώου κόμματος Πλατφόρμα Πολιτών, αυτοί «οι δύο νόμοι κατεδαφίζουν την ανεξαρτησία της δικαιοσύνης».

Μια κινητοποίηση εναντίον του συνόλου των μεταρρυθμίσεων του δικαστικού συστήματος προγραμματίζεται σήμερα το απόγευμα μπροστά στο κοινοβούλιο στη Βαρσοβία. Την οργανώνει η Επιτροπή Υπεράσπισης της Δημοκρατίας, ένα κίνημα που εναντιώνεται σε πολλές από τις μεταρρυθμίσεις που προωθεί το PiS, όπως αυτή του Συνταγματικού Δικαστηρίου, που θεωρεί ότι εξασθενίζει τη δημοκρατία.

Υπεραμυνόμενος των δύο σχεδίων νόμου που εγκρίθηκαν από τη Γερουσία, ο υπουργός Δικαιοσύνης Ζμπίγκνιου Ζιόμπρο κατηγόρησε το Συμβούλιο Δικαστών ότι ενεργεί «σαν συντεχνία που αποφασίζει για τα πάντα μόνη της», και τους δικαστές ότι αποτελούν μια «κάστα» οι ρίζες της οποίας ανάγονται στην εποχή του κομμουνισμού και υπηρετεί τα συμφέροντα ορισμένων πολιτικών κομμάτων και ομάδων ειδικών συμφερόντων, όχι των πολιτών.

Ο πρόεδρος της Γερουσίας Στανίσλαβ Καρτσέβσκι δήλωσε σε δημοσιογράφους ότι οι μεταρρυθμίσεις γίνονται «για το καλό των Πολωνών, που περιμένουν να έχουν ένα σύστημα απονομής δικαιοσύνης που θα λειτουργεί σωστά».

Παρότι υποθέσεις διαφθοράς δικαστών έτυχαν μεγάλης προβολής στα ΜΜΕ και τονίστηκαν από τα στελέχη του PiS, η πιο συνηθισμένη μομφή των πολιτών έναντι του πολωνικού συστήματος δικαιοσύνης αφορά τη βραδύτητά του.

Την Πέμπτη, το PiS παρουσίασε άλλο ένα σχέδιο νόμου, που προβλέπει ότι το Συνταγματικό Δικαστήριο θα λογοδοτεί στην εκτελεστική εξουσία. Η αντιπολίτευση το καταδίκασε, διαβλέποντας την «ανακοίνωση ενός πραξικοπήματος».